Ngày 17/9/2025, Saudi Arabia và Pakistan chính thức ký kết Hiệp định Phòng thủ Chiến lược, đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong bức tranh an ninh Trung Đông.
Theo thông tin từ AP News, thỏa thuận mới quy định rằng nếu một trong hai quốc gia bị tấn công, bên còn lại sẽ coi đó là cuộc tấn công trực tiếp vào mình. Điều khoản này được xem như một “lá chắn phòng thủ chung”, giúp tăng cường sức mạnh răn đe trước các nguy cơ an ninh khu vực.
Dù không đề cập rõ đến vũ khí hạt nhân, nhiều chuyên gia nhận định Saudi Arabia có thể gián tiếp được hưởng lợi từ “ô hạt nhân” của Pakistan – quốc gia vốn đã sở hữu năng lực hạt nhân từ lâu.
Trong thời gian gần đây, khu vực Trung Đông liên tục chứng kiến căng thẳng leo thang, đặc biệt sau các vụ tấn công vào Qatar và những lo ngại về chương trình hạt nhân của Iran.
Mặt khác, Saudi Arabia cũng đang dần giảm sự phụ thuộc vào các cam kết an ninh truyền thống từ Mỹ. Việc tìm kiếm những liên minh mới, đặc biệt với Pakistan – quốc gia có mối quan hệ quân sự, kinh tế lâu đời với Riyadh – được xem là bước đi chiến lược nhằm đa dạng hóa nguồn bảo đảm an ninh.
Iran: đang theo dõi sát sao vì hiệp định có thể làm gia tăng áp lực trong khu vực, đặc biệt liên quan đến vấn đề hạt nhân.
Mỹ: giới phân tích nhận định thỏa thuận là tín hiệu Saudi Arabia đặt dấu hỏi về độ tin cậy trong cam kết an ninh từ Washington.
Khu vực Vùng Vịnh: nhiều quốc gia lo ngại hiệp định có thể làm thay đổi cán cân quyền lực, tạo ra các kịch bản đối đầu mới.
Dù được coi là bước tiến lớn, hiệp định vẫn để lại nhiều câu hỏi:
Thế nào được xem là “tấn công” để kích hoạt điều khoản phòng thủ chung?
Mức độ hỗ trợ quân sự giữa hai bên cụ thể đến đâu?
Liệu thỏa thuận có dẫn tới một cuộc chạy đua vũ trang mới trong khu vực?
Hiệp định phòng thủ Saudi–Pakistan không chỉ là sự gắn kết giữa hai quốc gia có quan hệ truyền thống, mà còn cho thấy sự dịch chuyển trong cấu trúc an ninh khu vực. Nó mở ra khả năng hình thành những khối liên minh mới, đồng thời đặt ra nhiều thách thức cho hòa bình và ổn định Trung Đông trong những năm tới.
