Trong dân gian, An Cung Ngưu Hoàng Hoàn thường được truyền miệng như một “thần dược cứu mạng”, đặc biệt trong các trường hợp tai biến mạch máu não, đột quỵ, hôn mê, co giật. Nhiều gia đình luôn trữ sẵn trong nhà với niềm tin rằng chỉ cần cho uống là có thể cứu sống bệnh nhân.
Tuy nhiên, trên cương vị một bác sĩ, tôi cần khẳng định rằng: không có loại thuốc nào là thần dược tuyệt đối. Việc lạm dụng hoặc tin tưởng mù quáng vào An Cung có thể mang đến nhiều hậu quả khôn lường.
An Cung được bào chế từ nhiều thành phần quý như ngưu hoàng, xạ hương, nhân sâm, nhưng cũng chứa những dược liệu độc tính cao như chu sa (chứa thủy ngân) và hùng hoàng (chứa asen).
Trong Đông y, bài thuốc này có tác dụng thanh nhiệt, khai khiếu, trấn tĩnh, được dùng trong các trường hợp sốt cao co giật, hôn mê, trúng phong.
Một số nghiên cứu nhỏ cho thấy An Cung có thể hỗ trợ tuần hoàn não và bảo vệ tế bào thần kinh. Nhưng cho đến nay, chưa có nghiên cứu lâm sàng quy mô lớn nào chứng minh hiệu quả tuyệt đối trong điều trị đột quỵ.
Trong thực tế lâm sàng:
Đột quỵ não cần được xử trí cấp cứu bằng thuốc tiêu sợi huyết, can thiệp mạch, kiểm soát huyết áp, hô hấp, tim mạch.
Việc trì hoãn điều trị hiện đại để chờ An Cung “phát huy tác dụng” có thể khiến bệnh nhân mất đi “thời gian vàng” và tăng nguy cơ tử vong.
Ngộ độc kim loại nặng: do chu sa và hùng hoàng chứa thủy ngân, asen.
Ảnh hưởng gan, thận nếu dùng kéo dài hoặc liều cao.
Không phù hợp cho phụ nữ có thai, trẻ nhỏ, bệnh nhân suy gan, suy thận.
Nguy cơ tương tác thuốc với các thuốc Tây y điều trị tim mạch, huyết áp, thần kinh.
Ngoài ra, thị trường hiện nay xuất hiện nhiều sản phẩm An Cung giả, kém chất lượng, càng làm tăng rủi ro cho người bệnh.
An Cung không phải thần dược. Đây chỉ là một bài thuốc Đông y cổ truyền có giá trị nhất định trong một số trường hợp, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều độc tính. Người bệnh tuyệt đối không nên tự ý sử dụng, càng không nên xem An Cung là biện pháp duy nhất để điều trị đột quỵ.
Điều quan trọng nhất khi xảy ra tai biến, đột quỵ là đưa bệnh nhân đến bệnh viện càng sớm càng tốt, để được điều trị theo phác đồ hiện đại đã được kiểm chứng.
